Absurd goni w MEN absurd. Pytałem w interpelacji jak ministerstwo zamierza rozwiązać problem podwójnych roczników w szkołach średnich w 2019 roku. Odpowiedź MEN: „w blisko 30% szkół zabraknie sal lekcyjnych”. Ale… „nie spowoduje to istotnych problemów „(cyt. w-ce minister M. Machałek). HALO, czas zejść na Ziemię, Państwo Reformatorzy.

fot. zsoketrzyn

Poniżej cała odpowiedź MEN:


Odpowiedź na interpelację nr 23491

Szanowny Panie Pośle,

 

rozwiązania systemowe w edukacji zapewniają każdemu uczniowi (bez wyjątku) bezpłatną realizację obowiązku nauki w szkole znajdującej się w sieci szkół publicznych.[1]

Należy podkreślić, że przyjęte rozwiązania wynikają z „zasady powszechnej dostępności publicznych przedszkoli, szkół i placówek”, dając podstawę do ubiegania się o przyjęcie do wybranego przedszkola, szkoły albo placówki na równych, przejrzystych i możliwych do spełnienia warunkach, lecz bez gwarancji, że osoba zainteresowana zostanie przyjęta do wybranej jednostki (o ile nie jest to szkoła podstawowa z wyznaczonym obwodem).

W tym celu, zgodnie z art. 39 ust. 7 ustawy, Rada powiatu ustala plan sieci publicznych szkół ponadpodstawowych oraz sieć szkół ponadgimnazjalnych i klas dotychczasowych szkół ponadgimnazjalnych w szkołach ponadpodstawowych do czasu ich wygaśnięcia tak, aby umożliwić młodzieży zamieszkującej na obszarze powiatu realizację obowiązku nauki[2]. Ustalenie planu sieci ww. publicznych szkół następuje po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty o zgodności planu z ww. warunkiem.

Zatem nadrzędnym obowiązkiem każdego powiatu jest realizacja potrzeb edukacyjnych młodzieży zamieszkałej na terenie danego powiatu na zasadzie powszechnej dostępności.

Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z art. 110 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe arkusz organizacji szkoły stanowi jeden z podstawowych dokumentów określających zasady funkcjonowania szkoły. Jest opracowywany na dany rok szkolny i w swojej treści zawiera przede wszystkim liczbę oddziałów poszczególnych klas przewidzianych w danym typie szkoły (szczegółowy zakres arkusza organizacji określa §17 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 marca 2017 r.[3]).

Zgodnie z ww. przepisami arkusz organizacji szkoły przygotowuje dyrektor szkoły, a następnie przedstawia do zaopiniowania zakładowym organizacjom związkowym, które są jednostkami organizacyjnymi organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego albo jednostkami organizacyjnymi organizacji związkowych, wchodzących w skład organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, zrzeszającymi nauczycieli. Ostatecznie arkusz organizacji zatwierdza, po zaopiniowaniu przez kuratora oświaty, organ prowadzący szkołę.

Ponadto, uprzejmie informuję, że kwestia dwóch roczników uczniów, którzy w tym samym roku szkolnym tj. 2019/2020 rozpoczną naukę w klasie I szkoły ponadpodstawowej (oraz ponadgimnazjalnej), była przedmiotem analizy ekspertów przygotowujących założenia zmian w ustroju szkolnym.

Ministerstwo Edukacji Narodowej przewidziało odrębne regulacje prawne związane z przygotowaniem szkół na przyjęcie dwóch roczników uczniów – VIII klas szkoły podstawowej i III klas gimnazjum. W ustawach: Prawo oświatowe i Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe opracowane zostały rozwiązania przejściowe zmierzające do osobnego przeprowadzenia postępowania rekrutacyjnego dla absolwentów gimnazjum i osobnego dla absolwentów ośmioletnich szkół podstawowych.

Oznacza to, że postępowanie rekrutacyjne na rok szkolny 2019/2020 do szkół dla absolwentów gimnazjów będzie przeprowadzane na dotychczasowych zasadach (art. 151 ust. 4; art. 157 ust. 4; art. 167 ust. 3 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe). Jednocześnie w postępowaniu rekrutacyjnym na rok szkolny 2019/2020 będą po raz pierwszy uczestniczyć absolwenci ośmioletnich szkół podstawowych. W ich przypadku po raz pierwszy zastosowane zostaną nowe przepisy rozdziału 6 ustawy Prawo oświatowe.

Postępowanie rekrutacyjne na rok szkolny 2019/2020 dla absolwentów gimnazjum oraz ośmioletniej szkoły podstawowej będzie przeprowadzane odrębnie dla kandydatów będących absolwentami:

1) dotychczasowego gimnazjum;

2) ośmioletniej szkoły podstawowej.

Informuję także, że w rekrutacji na rok szkolny 2017/2018 szkoły ponadgimnazjalne, w szczególności te najczęściej wybierane przez absolwentów gimnazjów, przyjęły porównywalną liczbę uczniów jak w latach 2014/2015 – 2016/2017. Te same szkoły na rok szkolny 2019/2020 planują zorganizować analogiczną liczbę miejsc zarówno dla absolwentów gimnazjów, jak i dla absolwentów ośmioletniej szkoły podstawowej, co oznacza, że przygotowują się do przyjęcia większej liczby kandydatów.

Zauważyć należy, że w roku szkolnym 2004/2005 liczba uczniów w liceach ogólnokształcących dla dzieci i młodzieży wynosiła 746 tys. Obecnie wynosi ona  474 tys. (mniej o 272 tys., tj. o 36%). Szacuje się, że jeżeli odsetek uczniów wybierających liceum ogólnokształcące nie ulegnie zmianie w stosunku do obecnego, liczba uczniów w liceach w roku szkolnym 2018/2019 może wynieść 476 tys.

W roku szkolnym 2019/2020 liczba uczniów wzrośnie do 641 tys., przekraczając nieznacznie poziom z 2010 r. (było 632 tys.) przy założeniu, że odsetek uczniów wybierających liceum ogólnokształcące nie ulegnie zmianie w stosunku do obecnego. Ma to związek z rozpoczęciem jednocześnie nauki w I klasach LO uczniów po III klasie gimnazjum i VIII klasie szkoły podstawowej.

Zwiększenie liczby oddziałów w klasie I dla uczniów liceów ogólnokształcących nie spowoduje istotnych problemów z zapewnieniem odpowiednich sal lekcyjnych dla zwiększonej liczby uczniów i tym samym nie spowoduje uczenia się w systemie zmianowym. W ocenie skutków regulacji do ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, przeprowadzono analizę dostępności pomieszczeń w samodzielnych liceach ogólnodostępnych dla dzieci i młodzieży prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, które wykazały niezerową liczbę sal lekcyjnych. Na podstawie analizy obliczono stosunek liczby oddziałów w liceach do liczby dostępnych sal lekcyjnych w kolejnych latach. W analizie uwzględniono prognozowaną populację uczniów liceów w kolejnych latach oraz założono, że nie powstaną nowe sale lekcyjne.

Na podstawie przeprowadzonej analizy można stwierdzić, że w roku szkolnym 2019/2020 odsetek liceów, w których liczba oddziałów będzie większa choćby o jeden oddział od liczby sal wyniesie 28%, co oznacza, że 72% liceów będzie dysponować odpowiednią liczbą sal dla wszystkich oddziałów klasowych.

W latach szkolnych 2016/2017 do 2018/2019 jedynie w 1-2% liceów liczba oddziałów o 30% przekroczy liczbę sal. W roku szkolnym 2019/2020 odsetek liceów, w których liczba oddziałów przekroczy liczbę sal o 30% wyniesie 8%. Ponadto należy jeszcze raz zaznaczyć, że w analizie założono, że nie powstaną nowe sale lekcyjne, nowe licea ogólnokształcące, a także, że średnia liczba uczniów na oddział w poszczególnych liceach będzie na obecnym poziomie. W rzeczywistości licea będą mogły zwiększać liczbę dostępnych pomieszczeń (przykładowo tam, gdzie liceum znajduje się w zespole z gimnazjum, nie będzie stanowiło to problemu), będą też powstawały nowe licea na bazie gimnazjów.

Z danych uzyskanych od kuratorów oświaty w październiku 2017 r. wynika, że:

  1. 36 gimnazjów zostało przekształconych w szkoły ponadpodstawowe, w tym 30 w licea ogólnokształcące. Zwiększy to dostępność miejsca w szkołach ponadpodstawowych dla 12,9 tys. uczniów w 474 oddziałach, w tym 12 tys. licealistów w 436 oddziałach;
  2. 104 ogólnodostępne gimnazja włączono do istniejących szkół ponadpodstawowych (82 gimnazja włączono do liceów ogólnokształcących). Docelowo zwiększy to dostępność miejsc w szkołach ponadpodstawowych dla 21,5 tys. uczniów w 849 oddziałach, w tym 17 tys. licealistów w 667 oddziałach;
  3. 56 dwuelementowe zespoły, w skład których wchodziły ogólnodostępne gimnazja (w tym 52 zespoły gimnazjów z liceami), otrzymają dodatkową bazę lokalowo-dydaktyczną od 1 września 2019 r. Powstaną dodatkowe miejsca dla 11 tys. uczniów w 448 oddziałach, w tym 10 tys. miejsc w 408 oddziałach w liceach.W systemie oświaty nadal istnieje 54 samodzielnych i 145 funkcjonujących w zespołach szkół ogólnodostępnych gimnazjów pozostawionych przez powiaty do wygaszenia, w których kształciło się w roku szkolnym 2016/2017 38 tys. gimnazjalistów w 1 563 oddziałach. Potencjalnie baza lokalowo-dydaktyczna wygaszanych gimnazjów może być wykorzystana na utworzenie kolejnych szkół ponadpodstawowych, szkół podstawowych lub branżowych szkół II stopnia.  
  4. Przedkładając powyższe informacje i wyjaśnienia, uprzejmie proszę Pana Posła o ich przyjęcie.
  5. W roku szkolnym 2019/2020 ostatni rocznik gimnazjalistów rozpocznie naukę w 3-letnim liceum, a w 4-letnim liceum rozpocznie naukę pierwszy rocznik absolwentów ośmioletniej szkoły podstawowej. Obie grupy uczniów będą jednak realizowały odrębne programy nauczania (wynikające z różnych podstaw programowych oraz liczby lat nauki w danym typie szkoły).
  6. W wyniku przekształceń dokonanych z mocy prawa oraz decyzji poszczególnych powiatów, w porównaniu do stanu w roku szkolnym 2016/2017, 1 września 2019 r. szkoły ponadpodstawowe będą dysponowały dodatkowymi 1 771 oddziałami dla co najmniej 45,5 tys. uczniów (w liceach ogólnokształcących powstanie docelowo 1 511 oddziałów, dla 39,5 tys. uczniów).

Z wyrazami szacunku

 

Z upoważnienia MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ

Marzena Machałek

Sekretarz Stanu / – podpisany cyfrowo/

 

[1] Art. 39 ust. 7 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 996).

[2] Art. 308 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60 z późn. zm.).

[3] Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 marca 2017 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli – Dz. U. poz. 649, ze zm.).